Dzieci z obciążonym okresem ciążowo – okołoporodowym są zwykle zaliczone do odpowiednich grup dyspanseryjnych i otoczone szczególną opieką pediatry i specjalistów oceniających i wspomagających ich rozwój psychofizyczny. U wielu noworodków, niemowląt i małych dzieci obserwowane są także różnego rodzaju zaburzenia funkcji, nie zawsze związane ze stałym uszkodzeniem ośrodkowego układu nerwowego (o.u.n.) lub zmysłów. Znaczna część tych dzieci, jeśli nie uzyska wcześnie pomocy, to w swoim dalszym rozwoju ma trudności z realizacją kolejnych etapów różnych umiejętności. Wiele z tych dzieci wymaga między innymi wspomagania kształtowania funkcji warunkujących rozwój mowy. Do logopedy jednak w większości przypadków kierowane są wówczas, kiedy nieprawidłowo mówią.

Skuteczne porozumiewanie się dziecka z wieloraką niepełnosprawnością ze swym otoczeniem jest bardzo ważnym czynnikiem warunkującym jego rozwój i doskonalenie wielu funkcji poznawczych i społecznych. Dla dziecka głębiej upośledzonego umysłowo, podobnie jak dla każdego innego, nie mniej silnym przeżyciem i wielką tragedią osobistą jest niezrozumienie go przez innych, prowadzące w konsekwencji do deprywacji potrzeb sensorycznych i społecznych.

Dla większości dzieci z m.p.dz. karmienie stanowi problem od urodzenia i przez pierwsze lata. Właściwe spożywanie pokarmów ma ogromne znaczenie dla rozwoju psychicznego, emocjonalnego i społecznego, a także dla rozwoju uzębienia. Dobry wzór karmienia stanowi istotę przyszłej mowy.

Rozszczepy warg i/lub podniebienia są przyczyną zaburzenia mowy określanego jako palatolalia, które cechuje nosowanie otwarte oraz różnorodne zaburzenia artykulacji. Wprawdzie rozszczepowi podniebienia z reguły towarzyszy rozszczep wargi, ale w praktyce używa się tylko jednej nazwy : rozszczep podniebienia. Mowa dzieci z tym obwodowym defektem strukturalnym rozwija się z około półrocznym opóźnieniem w stosunku do rówieśników.